„…Z osiągnięć farmacji, kosmetologii i chemii żywności korzystamy wszyscy na co dzień. Chemiczny jest także charakter życia, emocji, nastrojów i wzniosłych uczuć. Bez chemii nie było nie byłoby wielu pięknych zdarzeń w historii świata…”
prof. dr hab. inż. Jacek Kijeński
Serdecznie zapraszamy na cykl wykładów popularnonaukowych skierowanych do:
- uczniów liceów i techników
- uczniów klas 7–8 szkół podstawowych
Rezerwacja miejsc na XVI edycję wykładów rusza 14 września 2026 r.
Zapisy prowadzi Uczelniane Centrum Edukacji Ustawicznej
Godziny przyjmowania zgłoszeń: 7:30–15:30
Numer telefonu: 14 631 65 68
⚠️ Liczba miejsc ograniczona — decyduje kolejność zgłoszeń
Terminarz wykładów:
Piątek 9 października 2026 r., godz.10.00
Dla uczniów klas 7–8 szkół podstawowych
dr Agata Lada: „Jak pachnie przyszłość? Chemia, emocje i nowe technologie w świecie perfum.”
Czy komputer potrafi stworzyć perfumy? Dlaczego niektóre zapachy przywołują wspomnienia i wywołują emocje? Podczas wykładu uczestnicy poznają fascynujący świat zapachów i dowiedzą się, jak chemicy oraz naukowcy tworzą perfumy przyszłości. Odkryją, w jaki sposób działa zmysł węchu, dlaczego każdy z nas inaczej odbiera zapachy oraz jak nowe technologie i sztuczna inteligencja pomagają projektować niezwykłe kompozycje. W trakcie spotkania nie zabraknie ciekawostek, eksperymentów i interaktywnych doświadczeń, które pokażą, że nauka może angażować wszystkie zmysły. To niezwykła podróż do świata chemii, emocji i nowoczesnych technologii.
Piątek 13 listopada 2026 r., godz.10.00
Dla uczniów klas 7-8 szkół podstawowych
dr Małgorzata Martowicz, „Detektywi na tropie żywności – co naprawdę kryje się na etykiecie?”
Czy żywność „bez konserwantów” zawsze jest lepsza? Skąd bierze się intensywny kolor napojów i słodyczy? Dlaczego niektóre produkty mogą zachować świeżość przez wiele miesięcy? Podczas wykładu uczestnicy poznają, z czego składa się współczesna żywność i jaką rolę odgrywają dodatki do żywności. Dowiedzą się, czym są konserwanty, barwniki, substancje słodzące i wzmacniacze smaku oraz kiedy ich stosowanie jest uzasadnione i bezpieczne a także jak odróżniać naukowe fakty od popularnych mitów dotyczących żywności. Wykład pokaże, że świadome wybory żywieniowe zaczynają się od umiejętności zadawania właściwych pytań
i krytycznej analizy informacji.
Piątek 4 grudnia 2026 r., godz.10.00
Dla uczniów liceów i techników
dr inż. Piotr Niemiec, „Od iskry do reaktora – o energii ukrytej w materii”
Podczas wykładu uczestnicy dowiedzą się, skąd człowiek czerpie energię od spalania paliw kopalnych, przez odnawialne źródła energii, aż po energię jądrową. W prosty sposób zostaną pokazane najważniejsze przemiany chemiczne i fizyczne, dzięki którym możemy uwalniać, przetwarzać i wykorzystywać energię.
Piątek 5 luty 2027 r., godz.10.00
Dla uczniów liceów i techników
dr hab. Rafał Kurczab, „Ile chemii zmieści się w liczbie? Od wzoru cząsteczki do przewidywania jej właściwości.”
Czy wzór chemiczny można zamienić na liczby? Czy na ich podstawie da się przewidzieć, czy substancja będzie rozpuszczalna w wodzie, toksyczna, trwała albo aktywna biologicznie? Podczas wykładu uczestnicy dowiedzą się, w jaki sposób chemicy opisują budowę cząsteczek za pomocą liczb, kodów i molekularnych „odcisków palca”. Poznają metody poszukiwania zależności między strukturą związku a jego właściwościami oraz zobaczą, jak modele matematyczne i uczenie maszynowe pomagają analizować tysiące substancji bez konieczności natychmiastowego badania każdej z nich w laboratorium.
Piątek 5 marzec 2027 r., godz.10.00
Dla uczniów liceów i techników
mgr Iwona Karoń, „Węgiel – wielki budowniczy”
Węgiel, jeden z naturalnie występujących pierwiastków, który ma unikatowe właściwości tworzenia silnych wiązań zarówno z samym sobą jak i z wieloma innymi pierwiastkami. Jedyny pierwiastek, który ma swój podatek i swój dział chemii. Węgiel tworzy niemal nieskończoną liczbę związków i buduje materiały o niezwykle szerokim wachlarzu właściwości. Wykład poprowadzi nas od pojedynczego atomu do skomplikowanych molekuł, których szkieletem są wiązania pomiędzy atomami węgla i spróbuje chociaż częściowo odpowiedzieć na pytanie: „Do czego przydaje się węgiel?”.
Tarnowskie Piątki Chemiczne, które odbyły się w roku akademickim 2025/2026:
Piątek 27 marzec 2026 r., godz.10.00
Dla uczniów liceów i techników
dr hab. Rafał Kurczab, „Chemia w sporcie: moc, szybkość i… naukowe tajemnice”
Wyobraź sobie sportowca, który potrafi biegać szybciej, dłużej i regenerować się niemal w błyskawiczny sposób. Czy to tylko talent i ciężka praca, czy może coś innego stoi za jego sukcesem? Podczas wykładu odkryjemy fascynujący świat chemii w sporcie – od suplementów diety, które wspierają wydolność, po substancje dopingujące, które mogą dać przewagę, ale niosą poważne zagrożenie dla zdrowia. Pokażemy, jak chemicy badają reakcje organizmu na wysiłek, jak wykrywają „nieuczciwe sztuczki” i jak pomagają sportowcom osiągać szczytową formę w bezpieczny sposób.
Piątek 6 marzec 2026 r., godz.10.00
Dla uczniów liceów i techników
mgr Iwona Karoń, „Woda – prosta czy skomplikowana substancja chemiczna?”
Woda to jeden z najbardziej rozpowszechnionych związków na Ziemi, który w przyrodzie praktycznie nie występuje w postaci czystej. To środek transportu, rozpuszczalnik i „chemicznie czynny partner reakcji”. Czy woda, której wzór chemiczny znają chyba wszyscy, może nas czymś zaskoczyć? Podczas wykładu porozmawiamy o wodzie naturalnej, uzdatnionej, oczyszczonej, leczniczej, ciężkiej, micelarnej i wirtualnej.
Piątek 27 luty 2026 r., godz.10.00
Dla uczniów liceów i techników
dr inż. Piotr Niemiec, „Żywioły, ciastka i układ planet czyli atom pod lupą”
Podczas wykładu prześledzimy fascynującą ewolucję poglądów na temat budowy atomu – od starożytnych filozoficznych idei po współczesną teorię kwantową. Zajrzymy do świata modeli atomu: od „ciastka z rodzynkami” Thomsona, przez planetarną wizję Rutherforda i geometryczne sześciany Lewisa, aż po chmury elektronowe opisane równaniami Schrödingera. Uczniowie poznają kluczowe eksperymenty, które krok po kroku zmieniały nasze wyobrażenie o naturze materii. Nie zabraknie także interaktywnych elementów – m.in. prezentacji „wizytówek pierwiastków”, które unaocznią, jak różnorodne i złożone mogą być atomy. To opowieść o naukowej ciekawości i ludzkiej wyobraźni, która pozwoliła zobaczyć to, co niewidzialne, i zrozumieć to, co przez wieki wydawało się niepojęte.
Piątek 14 listopada 2025 r., godz.10.00
Dla uczniów klas 7-8 szkół podstawowych
dr Małgorzata Martowicz, „Związki chemiczne w życiu codziennym”
Człowiek na co dzień spotyka się z rozmaitymi związkami chemicznymi, towarzyszą mu na każdym kroku, w domu, łazience, kuchni a nawet ogrodzie. Niektóre są dla nas niewidoczne albo niewyczuwalne, ale warto mieć świadomość, że są i jakie mogą mieć oddziaływanie na nasz organizm. Podczas wykładu zostaną przedstawione wybrane związki chemiczne z naszego otoczenia oraz omówione ich zastosowania, a także możliwe działania na organizm człowieka.
Piątek 3 października 2025 r., godz.10.00
Dla uczniów klas 7-8 szkół podstawowych
dr Agata Lada, „Chemia emocji”
Od chwili narodzin towarzyszą nam emocje: radość, smutek, złość, strach… Choć wydają się ulotne i nieuchwytne, każda z nich ma swoje źródło w konkretnych reakcjach chemicznych zachodzących w naszym organizmie. Podczas wykładu odkryjemy fascynujący świat związków, które sterują naszym nastrojem i zachowaniem: dopamina, serotonina, adrenalina, kortyzol….. Wyjaśnimy dlaczego zapach pieczonego chleba potrafi przywołać wspomnienia dzieciństwa, a aromat lawendy działa uspokajająco. Porozmawiamy o tym, jak zapachy, smaki i dźwięki wpływają na nasze nasze emocje.
Uczniów liceów i techników zapraszamy do odwiedzania strony Matura Próbna z Chemii, na której zamieszczane są zadania typu maturalnego przygotowane przez nauczycieli akademickich Katedry Chemii.
Archiwum (tematyka i zdjęcia) z dotychczasowych wykładów w ramach Tarnowskich Piątków Chemicznych
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2024/2025
Galeria zdjęć z czternastej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2023/2024
Galeria zdjęć z trzynastej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2022/2023
Galeria zdjęć z dwunastej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2021/2022
Galeria zdjęć z jedenastej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2020/2021
Galeria zdjęć z dziesiątej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2019/2020
Galeria zdjęć z dziewiątej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2018/2019
Galeria zdjęć z ósmej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2017/2018
Galeria zdjęć z siódmej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2016/2017
Galeria zdjęć z szóstej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2015/2016
Galeria zdjęć z piątej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2014/2015
Galeria zdjęć z czwartej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2013/2014
Galeria zdjęć z trzeciej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2012/2013
Galeria zdjęć z drugiej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH
TARNOWSKIE PIĄTKI CHEMICZNE w roku akademickim 2011/2012
Galeria zdjęć z pierwszej edycji TARNOWSKICH PIĄTKÓW CHEMICZNYCH